Bismil'de bu yaz yaşanan yüksek sıcaklıklar, yalnızca gündelik yaşamı zorlaştırmakla kalmıyor; vatandaşın cebini de doğrudan etkiliyor. İlçede termometrelerin 40 derece sınırını sıkça aşması, evlerde ve iş yerlerinde klima ve vantilatör kullanımını neredeyse zorunlu hale getirdi.

Vantilatörde de hareketlilik var

Herkes klimaya yönelmiyor; bütçesi daha sınırlı olan aileler serinlemek için vantilatörü tercih ediyor. Bölgedeki elektronik eşya esnafı, sıcakların artmasıyla birlikte vantilatör satışlarının belirgin şekilde hızlandığını, bu talebin ağustos sonuna kadar sürmesinin beklendiğini aktarıyor. Vatandaşların büyük kısmı, hem daha uygun fiyatlı hem de taşıması kolay olduğu için vantilatörü klimaya tercih ediyor; oda büyüklüğüne göre masaüstü ya da daha güçlü pervaneli modeller arasında seçim yapılıyor. Ülke genelinde de benzer bir tablo var: e-ticaret verilerine göre serinletici ürün grubunda (mobil klima, vantilatör, hava soğutucu) geçen yılın aynı dönemine kıyasla ciro yaklaşık yüzde 55, sipariş sayısı ise yaklaşık yüzde 40 artmış durumda.

Camiler ve geniş hacimli mekanlar da soğutma derdinde

Sıcak hava yalnızca konutları değil, tavanı yüksek ve geniş hacimli yapıları da zorluyor. Camiler bu tür mekanların başında geliyor: kubbeli ve yüksek tavanlı yapıları nedeniyle sıcak hava içeride uzun süre birikebiliyor, bu da cemaatin yaz aylarında ibadet konforunu doğrudan etkiliyor. Bu nedenle özellikle büyük camilerde klasik duvar tipi klimalar yerine, geniş alanları tek seferde soğutabilen merkezi/endüstriyel tipte soğutma sistemlerine yönelim artıyor. Aynı ihtiyaç işyerleri, fabrikalar ve pazar yerleri gibi diğer kalabalık mekanlar için de geçerli; buralarda da bireysel klima yerine daha yüksek kapasiteli, çok noktaya aynı anda soğuk hava dağıtabilen sistemler tercih ediliyor.

Sıcak arttıkça fatura da katlanıyor

Bölgede enerji tesisatı üzerine çalışan ustalar, yaz aylarında en çok klima kaynaklı arıza ve montaj talebiyle karşılaştıklarını aktarıyor. Akşam saatlerinde klima, vantilatör ve soğutucu cihazların aynı anda devreye girmesi, birçok hanede elektrik kullanımını yılın en yüksek seviyelerine taşıyor. Özellikle çok katlı ve yoğun nüfuslu yerleşim alanlarında bu artışın yıldan yıla belirginleştiği ifade ediliyor.

Türkiye genelindeki tabloya bakıldığında da benzer bir eğilim dikkat çekiyor: elektrik iletim verilerine göre Türkiye'deki toplam tüketim yaz aylarına doğru yükseliş gösteriyor ve bu artışta konutlardaki soğutma sistemlerinin payı öne çıkıyor. Bismil gibi yaz sıcaklığının uzun süre kalıcı olduğu ilçelerde bu etkinin daha da belirgin yaşanması bekleniyor.

Uzmanlardan bakım uyarısı

Sıcak havayla birlikte artan klima kullanımı, beraberinde bir başka riski de gündeme getiriyor. Bölgedeki yetkili servisler, bakımsız veya usulüne uygun monte edilmemiş klima ünitelerinin yangına yol açabildiğini vurguluyor. Yetkililer, cihazların mutlaka uzman ekipler tarafından kurulmasını ve düzenli aralıklarla bakımdan geçirilmesini öneriyor. Eski elektrik tesisatına sahip binalarda ise klima gibi yüksek güç çeken cihazların ek yük oluşturabileceği, bu nedenle tesisatın kontrol ettirilmesinin risklerin önüne geçeceği belirtiliyor.

Faturayı düşürmenin yolları var

Uzmanlara göre klimanın oda sıcaklığını 18-20 derece gibi aşırı düşük seviyelere ayarlanması hem konfor açısından gerekli değil hem de tüketimi anlamsız yere artırıyor. Cihazın 24-26 derece aralığında ve mümkünse otomatik/uyku modunda çalıştırılması, aynı serinlik hissini çok daha düşük maliyetle sağlıyor. Perde, panjur veya storla en sıcak saatlerde güneş ışığının içeri alınmaması da klimanın daha az çalışmasına, dolayısıyla faturanın daha makul seviyede kalmasına yardımcı oluyor. Klima kadar etkili olmasa da vantilatörün, özellikle klimayla birlikte kullanıldığında soğuk havanın odaya daha hızlı yayılmasını sağlayarak enerji tasarrufuna katkı sunduğu da belirtiliyor.

Bismil için tablo ne anlama geliyor

İlçenin bölgedeki en sıcak yerleşim yerlerinden biri olması, buradaki hanelerin klimaya ve vantilatöre bağımlılığını da diğer ilçelere göre daha erken ve daha uzun süreli hale getiriyor. Camiler, çarşı ve pazar yerleri gibi kalabalık mekanların soğutma ihtiyacı da benzer şekilde öne çıkıyor. Bu hem enerji talebinde hem de tesisat/bakım hizmetlerine yönelik talepte bir etken olarak görülüyor.

Muhabir: Abdülmenaf Çelebi