Diyarbakır’da ise bu teşkilat 1865 yılında kurularak şehir uzun yıllar bu yapı üzerinden yönetildi.
Diyarbakır Belediye Binası Önü
Cumhuriyetin ilk yolları
Cumhuriyetin ilk yıllarında belediye yerine şarbaylık yada uray kullanılmıştır.
1882 tarihli Diyarbekir salnamesine göre dönemin Şehremini (Belediye Başkanı) Abdüllatif Efendi olurken, yardımcılığını Ermeni Osib Efendi yürüttü.
Aynı dönemde belediye meclisinde farklı inançlardan isimlerin yer alması, kentin çok kültürlü yapısının yönetime de yansıdığını ortaya koydu.
Cumhuriyet’in ilan sürecinde 1922 yılında çıkarılan kanunla birlikte belediyeler modern yapıya kavuşturuldu. 1937 yılında ise “Diyarbekir” ismi, Mustafa Kemal Atatürk’ün talimatıyla Diyarbakır olarak değiştirildi.
Türkiye’de büyükşehir belediyeciliği 1984 yılında başlarken, Diyarbakır 1993 yılında büyükşehir statüsüne kavuştu. 2004 ve 2012 yıllarında yapılan yasal düzenlemelerle belediyenin hizmet alanı genişletilerek tüm il sınırlarını kapsayacak hale getirildi.
Diyarbakır’da Görev Yapan Belediye Başkanları
- Müftüzade Mantinci Hüseyin Efendi (1922-1925)
- Şeref Uluğ (Vekil)
- Nazım Önen (İki dönem)
- Adil Tigrel (1935-1940)
- Abdülkadir Cizrelioğlu (1940)
- Vehbi Dabakoğlu (Vekil)
- M. Nuri Onur (1950-1957)
- Sezayi Demiray (Vekil)
- İhsan Koçak
- Namık Kemal Şentürk (Vali ve Başkan)
- Felat Cemiloğlu (Vekil)
- Nejat Cemiloğlu (1963-1973)
- Okay Kalfagil (1973-1977)
- Mehdi Zana (1977-1980)
- Albay Feyyaz Üzümcü (Vekil, 1980-1981)
- Muhsin Akar (Vekil, 1981-1984)
- Nurettin Dilek (1984-1987)
- Mehmet Baydur (1987-1989)
- Turgut Atalay (1989-1994)
- Ahmet Bilgin (1994-1999)
- Feridun Çelik (1999-2004)
- Osman Baydemir (2004-2014)
- Gültan Kışanak – Fırat Anlı (2014-2016)
- Cumali Atilla (Vekil, 2016-2019)
- Adnan Selçuk Mızraklı (2019)
- Hasan Basri Güzeloğlu (Vekil, 2019-2020)
- Münir Karaloğlu (Vekil, 2020-2022)
- Ali İhsan Su (Vekil, 2022-2024)
- Serra Bucak – Doğan Hatun (2024- …)
Diyarbakır Belediyesi, 1993 yılında çıkarılan kanun hükmünde kararname ile büyükşehir statüsüne geçerken, sonraki yıllarda yapılan düzenlemelerle hem hizmet alanını genişletti hem de yönetim yapısını güçlendirdi. Kent, köklü belediyecilik geçmişiyle bugün de bölgenin en önemli yerel yönetim merkezlerinden biri olmayı sürdürüyor.
