TÜİK MEDAS’ın 2025 ilçe verilerine göre Bismil’de 3 bin 327 traktör ve 341 biçerdöver bulunuyor. Traktörlerin 3 bin 185’i 70 beygir gücünün üzerinde. Biçerdöverlerin 191’i 0–5, 148’i ise 6–10 yaş grubunda. Yani ilçedeki 341 biçerdöverin 339’u on yaş ve altında.
Bu tablo, Bismil’in güçlü ve görece genç bir makine parkına sahip olduğunu gösteriyor. Fakat ilçenin tarımsal kapasitesi traktör ve biçerdöverle sınırlı değil.
TÜİK’in diğer alet ve makine verilerinde Bismil için 25 bin 372 adetlik bir toplam görülüyor. İlçede 156 pamuk toplama makinesi, 172 mısır hasat makinesi, 1.659 kombine hububat ekim makinesi, 1.654 kimyevi gübre dağıtma makinesi, 1.428 kuyruk milinden hareketli pülverizatör, 2 bin 240 tarım römorku ve 200 sap parçalama makinesi kayıtlı.
Ancak mesele burada bitmiyor.
Bismil’de 2025 yılında pamuk ekim alanı 400 bin 648 dekara ulaştı. Pamuk alanı 2026 yılında 270 bine düştü Bu alan, Diyarbakır’daki pamuk üretiminin yaklaşık yarısına karşılık geliyor. Bismil Kaymakamlığının açıkladığı bu veri ile 156 pamuk toplama makinesi birlikte değerlendirildiğinde, makine başına teorik olarak yaklaşık 2 bin 568 dekar pamuk alanı düşüyor. Bu yıl makina başına 1.750 dönüme denk geliyor
Her çiftçinin pamuk toplama makinesi, hassas ekim mibzeri veya sap parçalama makinesi satın alması ekonomik değildir. Yılda birkaç hafta kullanılacak pahalı bir makine, üretici için yatırım olmaktan çıkıp borç yüküne dönüşebilir.
Bu makinelerin çalışma programı önceden hazırlanmalı, kiralama ücretleri şeffaf biçimde açıklanmalı ve küçük çiftçinin hasat döneminde sıranın en sonuna kalması önlenmelidir.
Bismil’in ayrıca güçlü bir tarım makineleri bakım ve eğitim merkezine ihtiyacı vardır. Gençlere motor, hidrolik, elektronik, GPS ve hassas tarım sistemleri konusunda eğitim verilmesi, hem arıza sürelerini azaltır hem de ilçede yeni istihdam oluşturur.
Bundan sonra başarıyı yalnız traktör sayısıyla ölçmemeliyiz. Dekar başına yakıt tüketimi ne kadar azaldı? Hasat kaybı ne kadar düştü? Çiftçi makineye kaç günde ulaştı? Sulamada ne kadar su tasarrufu sağlandı? Asıl sorulması gereken sorular bunlardır.
Bismil’in makinesi var. Şimdi ihtiyaç duyulan şey, bu büyük gücü ortak akıl, doğru veri ve planlı kullanımla çiftçinin kazancına dönüştürmektir.
Çünkü traktör saymak kolaydır; önemli olan, o traktörün çiftçinin yükünü ne kadar hafiflettiğidir.
