Merhaba değerli okurlarım! Bu yazımda bağımlılıklar konusunun son bölümü olan uyuşturucu madde bağımlılığını ele aldım. Uyuşturucu madde bağımlılığı ne yazık ki dünyada büyük bir sorundur. Zira Türkiye’de de gençlerin, uyuşturucu kullanma oranı artarken yaşı da 12’ye kadar düşmektedir...
Uyuşturucu Madde Nedir?
Yasal olan ya da olmayan, uyarıcı veya uyuşturucu niteliği olan, bağımlılık yapan maddelerin tümüne uyuşturucu madde adı verilir.
Uyuşturucu Madde Çeşitleri Nelerdir?
*Keyif Vericiler: İnsana geçici bir süre rahatlık, dirilik ve zindelik verir. Bunlar: afyon, morfin, eroin, kokain…
*Hayal Uyandıranlar: İnsanda renkli, hareketli hayaller uyandırdığına inanılan maddelerdir. Bunlar: esrar, haşhaş, mariuhana, peyota ve meskaline…
*Sarhoşluk Verenler: Alkol, kloroform, ether ve bazı uçucu gazlardır.
*Uyku Verenler: Sulfonal, bromide, verenol, parandehide, chloralhydrate…
*Uyarıcılar: Amfetaminler, campre, betel, khat…
Uyuşturucu Madde Bağımlısı Olma Nedenleri Nelerdir?
*Kişilik sorunları
*Bozuk çevre
*Akran Etkisi
*Benlik saygısının yoksunluğu
*Stres
*Merak ve eğlenme
Uyuşturucu Madde Bağımlılığını Etkileyen Faktörler Nelerdir?
*Cinsiyet: Yapılan araştırmalarda erkeklerin kadınlara oranla uyuşturucu maddeleri daha çok kullandıkları tespit edilmiştir.
*Sosyoekonomik durum: Toplumun farklı ekonomik kesimlerinde uyuşturucu madde bağımlılığı görülmektedir.
*Kişilik: Yapılan araştırmalarda kişilik bozukluğu olan kişilerde, uyuşturucu madde kullanımının yaygın olduğu saptanmıştır.
*Okul Başarısı: Araştırmalara göre; madde kullanan öğrencilerin okul başarısı düşük, okula devamsızlıkları da fazladır.
* Aile: Ailenin çocuğu yetiştirme tarzı ve ailede bu gibi maddelerin kullanımı çocuk ve gençler üzerinde önemli faktörlerden biridir.
*Sigara ve Alkol: Araştırmalara göre sigara ve alkol kullanan gençlerin, uyuşturucu madde bağımlısı olmaya daha eğilimli olduğu tespit edilmiştir.
*Elde Edilebilirlik: Anket çalışmaları sonuçlarına göre öğrencilerin ve gençlerin uyuşturucu maddeyi kolayca bulabildikleri belirlenmiştir.
*Arkadaş Etkisi: Araştırmalarda uyuşturucu madde kullanan öğrencilerin %60 ile %80’inin maddeyi ilk kez bir arkadaşından aldığı saptanmış ve madde kullanan gençlerin yarısından fazlasının maddeyi ilk kez arkadaşlarının evinde denedikleri bulgusuna ulaşılmıştır.
*Yaş: Yapılan birçok araştırmalara göre uyuşturucuya başlama yaşının genellikle ergenlik yıllarına denk gelen yaşlar olduğu görülmüştür.
Uyuşturucu Madde Kullanan Bireylerde Görülen Başlıca Belirtiler Nelerdir?
1.Kısa süreli hafıza kaybı
2.Gözün Titremesi
3.İdrak zayıflığı
4.Konuşmanın kayması
5.Vücudun titremesi, ürperme
6.Tek taraflı, iki taraflı işitme kaybı
7.Koklama duyusunun kaybolması
8.Konuşmanın kayması
9.Duygusal istikrarsızlık
10.Adaleler arasında koordinasyon düzensizliği ve yürüyüşün bozulması
Uyuşturucu Madde Bağımlılığı Tanısı Nasıl Konulur?
Kişiden; kan, tükürük, ter, saç, nefes ve idrar örnekleri alınarak kapsamlı bir sağlık testinden geçilmesiyle kişiye, madde bağımlısı tanısı konulur.
Uyuşturucu Madde Bağımlılığında Tedavi Yöntemleri Nelerdir?
Bağımlı olan kişinin tek başına olmaması bir uzman gözetiminde ve aile desteği alarak tedaviye başlaması kişiyi tedavi sonucunda başarıya ulaştırır. Çünkü tedavi aşamasında bağımlılık yapan madde yoksunluk belirtisi göstereceğinden kişinin sürekli gözetim altında olması gerekmektedir.
Uyuşturucu madde bağımlılığı tedavisi üç aşamadan oluşmaktadır. Bunlar: Detoksifikasyon, Bilişsel ve Davranışsal Terapi, Rehabilitasyondur.
*Detoksifikasyon: Bağımlı olunan madde kesilerek yoksunluk belirtilerinin azaltılması için daha az bir dozda kişiye bağımlılık yapıcı ilaçların verilmesidir. Bu yöntemle kişinin vücudundan bağımlılık yapan madde tamamen atılır.
*Bilişsel ve Davranışsal Terapi: Bu tedavi yöntemiyle kişinin duygu ve düşünceleri yakından gözlemlenerek olumsuz düşünceleri ve davranışları daha sağlıklı bir yapıya dönüştürülür. Değişime karşı kişinin motivasyonu yükseltilir.
*Rehabilistasyon: Bu yöntem ayakta veya yatarak yapılabilir. Kişiye bireysel programlar yapılmasının yanında psikoeğitim, grup terapileri, iş uğraş terapileri, eğitime geri dönüş, aile terapileri, meslek edinme gibi kapsamlı tedavi basamaklarını kapsayan; kişinin hayatındaki tüm önemli alanları içine alan tedavi modellerini içermektedir.
